Religie

Zalig Petrus Donders de heiligste Surinamer Suriname spreekt veel over natievorming. Maar verbondenheid is niet enkel een politiek project. Het is een moreel proces. In het 51ste levensjaar van de Republiek Suriname is de fundamentele vraag niet hoeveel olie wij winnen, hoeveel goud wij exporteren of hoeveel begrotingsdiscipline wij bereiken. De kernvraag is: op welke waarden rust onze nationale gemeenschap? Een natie wordt niet alleen gebouwd met wetten en verkiezingen. Zij wordt gebouwd met overtuigingen. Met gedeelde ethiek. Met morele moed. En precies daar krijgt Zalig pater Petrus Nobertus donders nationale betekenis. De wand die sprak De discussie over Surinamerschap begon met een herinnering. Een student in Nederland, Runaldo Roland Venetiaan, later driemaal president van de Republiek Suriname, verfde op 1 juli 1963, honderd jaar na de emancipatie, woorden op een wand van zijn studentenflat: Want in het hart van de tiranMag de tijd de druk verlichtenDe slachtoffers blijvenVoor zover verminkt, verminktVoor zover gewond. Het was geen literaire oefening. Het was diagnose die te maken heeft met het menselijk bestaan. Die verwoordden het collectieve geheugen van een volk dat kolonialisme en slavernij heeft doorstaan. Het gesprek dat daarop volgde werd een lofzang op alaman: Inheemsen, Marrons, Hindostanen, Javanen, Chinezen, Joden. Elke groep erkend als bouwsteen van de natie. Maar de Europeanen, vooral de Hollanders werden niet genoemd als kondreman. De herinnering aan geweld, uitbuiting en vernedering was te scherp. Toch klonk er een andere stem: “Wanneer wij het verleden recht doen en het een juiste plaats geven in het heden, groeit verbondenheid.” Dat is de overgang van ras-sentiment naar verantwoordelijkheid. En dat is precies waar natievorming begint. Kerk, kolonialisme en morele ambivalentie               Met de verspreiding van het christendom via Rome over Europa ontwikkelde de Rooms Katholieke kerk zich tot een monument van geloof, kennis en stedelijke identiteit. Met de opkomst van Spanje, Portugal als wereldmachten werd christendom een exportmodel. Kerk en kroon werkten nauw samen in het zogenaamde “patronato real”, waarbij de staat kerkelijke structuren organiseerde in de koloniën. De kerk werd een zichtbaar teken van christelijke en Europese overheersing in Latijns-Amerika: geloof, onderwerping, vermenging evangelisatie en culturele onderdrukking speelden een hoofdrol. In het Caribisch gebied was deze druk minder zwaar dan in Spaans en Portugees Amerika, maar functioneel cruciaal. Ze dienden als schakel tussen kerk, koloniaal bestuur en plantage-economie. De geschiedenis van kerk en koloniale expansie is niet vrij van schaduw. In delen van Latijns-Amerika werkte de kerk nauw samen met wereldmachten. Kerstenen en overheersing liepen parallel. Het geloof werd een drager van beschaving, maar ook van culturele onderdrukking. Suriname kende eveneens slavernij, plantage-economie en koloniale hiërarchie. Dat verleden mag niet worden geromantiseerd. Maar Suriname laat ook zien dat geschiedenis uit één stuk steen gehouwen is. De rooms-katholieke aanwezigheid ontwikkelde zich hier relatief laat en kreeg vooral vorm in onderwijs, gezondheidszorg en armenzorg. De kerk werd geen triomfantelijk machtsmonument, maar een sociaal ankerpunt binnen een multi-etnische samenleving. Paramaribo groeide uit tot een stad waar christenen, joden, moslims, hindoes en aanhangers van traditionele religies naast elkaar leefden. In een wereld waar religieuze uniformiteit vaak werd afgedwongen, ontstond hier een cultuur van co-existentie. Binnen die context verschijnt Petrus Donders niet als vertegenwoordiger van een overheersende macht, maar als moreel tegenbeeld van uitsluiting. Batavia: waar heiligheid politiek werd zonder politiek te zijn In Batavia werkte Donders tussen melaatsen, mensen die niet alleen lichamelijk ziek waren, maar ook sociaal verbannen. Zij waren letterlijk aan de rand van de samenleving geplaatst. Hij bleef. Hij waste wonden. Hij luisterde. Hij bad. Hij koos nabijheid waar anderen vreesden. Hij zag geen ras, geen economische waarde.Hij zag menselijkheid. Dat is natievorming in haar zuiverste, meest radicale vorm,de erkenning dat waardigheid niet afhangt van status of afkomst. Zijn werk was geen staatsprogramma, maar het bevatte een impliciete politieke boodschap: niemand mag structureel buiten de gemeenschap worden geplaatst. Wanneer wij vandaag spreken over inclusiviteit, sociale cohesie en gedeelde verantwoordelijkheid, herhalen wij vaak zonder het te beseffen precies dit beginsel. Zaligverklaring en de naderende heiligverklaring In 1982 werd Petrus Donders zalig verklaard. De kerk erkende daarmee officieel zijn leven van uitzonderlijke deugd. In Suriname gaat zijn betekenis verder dan kerkelijke erkenning. Hij symboliseert dat binnen koloniale structuren ook mensen opstonden die het tegenovergestelde kozen van overheersing: dienstbaarheid boven dominantie, aanwezigheid boven afstand, barmhartigheid boven systeem. Zijn heiligverklaring lijkt geen verre mogelijkheid meer. De devotie leeft. Zijn morele getuigenis is consistent en historisch onderbouwd. Wanneer dat moment komt, zal het formeel een kerkelijke gebeurtenis zijn. Maar moreel mag het een nationaal moment worden. Niet omdat hij hier geboren werd, maar omdat hij hier koos te blijven.Niet omdat hij een paspoort droeg, maar omdat hij zijn leven gaf. Heiligheid is geen etnische categorie. Zij is een existentiële keuze. Natievorming als morele discipline Suriname is een Mini World dat kan fragmenteren wanneer historische pijn het laatste woord krijgt. Natievorming vraagt drie fundamentele bewegingen: Herinnering zonder verbittering. Erkenning zonder uitsluiting. Verbondenheid zonder uniformiteit. Petrus Donders belichaamt deze spanningsvolle balans. Hij was Europeaan, maar koos Suriname. Hij stond binnen een kerkelijke structuur, maar zijn menselijkheid overstijgt institutionele grenzen.Hij werkte in een koloniale context, maar zijn handelen weersprak koloniale logica. Dat maakt hem relevant voor het hedendaagse Suriname. Nationale identiteit kan niet uitsluitend rusten op gedeeld lijden. Zij moet ook rusten op gedeelde waarden. Barmhartigheid.Rechtvaardigheid.Menselijke waardigheid. Dat zijn geen zachte begrippen. Dat zijn staatsdragende principes. De heiligste Surinamer? Wanneer men spreekt over “Zalig pater Petrus Nobertus Donders, de heiligste Surinamer”, Dan is dat geen claim van bloedlijn. Het is een morele typering. En misschien, wanneer zijn heiligverklaring werkelijkheid wordt, zal Suriname niet alleen een heilige eren, maar zichzelf spiegelen.  De devotie leeft. De herinnering blijft. De morele getuigenis is consistent. Tussen slavernij en emancipatie. Tussen koloniale breuk en republikeinse hoop. Wanneer dat moment komt, zal de wereld spreken over een Surinaamse missionaris. Suriname zal spreken over een kondreman die hier zijn roeping vervulde. Hier stierf. Hier begraven ligt. Henk Doelwijt

Ode aan de Gepensioneerde Dominees van de Evangelische Broedergemeente Suriname Onder het dak van de Immanuelkerk, in de straat die toepasselijk Vergeetmijniet heet, klonk op vrijdag 24 oktober 2025 de lofzang van herinnering.  Domri Dey, de dag waarop de Evangelische Broedergemeente Suriname haar gepensioneerde voorgangers in het zonlicht zette. Meer dan dertig herders, van de ongeveer vijfenzestig die verwacht werdeb, waren aanwezig. Hun gezichten straalden, hun ogen weerspiegelden jaren van trouw, van verkondiging, van nabijheid aan mens en gemeenschap. Vanuit Paramaribo en de omliggende districten kwamen zij samen. Anderen, uit de districten en het binnenland, konden er niet bij zijn, maar hun geest was voelbaar, als de echo van hun stemmen die nog naklinkt in districten, dorpen, kerken en scholen waar het Woord door hun mond weerklonk. De Broedergemeente Suriname De geschiedenis van de Evangelische Broedergemeente Suriname is verweven met het geestelijke weefsel van ons land. Vanaf 1735, toen de eerste zendelingen van de Hernhutter Broeders hun voet aan Surinaamse grond zetten, tot heden, is de EBGS een bron van licht geweest in stad en binnenland. Zij bouwden niet alleen kerken, maar ook scholen, klinieken en gemeenschappen. Zij leerden lezen, zingen, bidden, werken in het Nederlands, het Sranan, het Aucaans, het Saramaccaans, Javaans, Chinees en hondostaans. Hun prediking ging niet over woorden alleen, maar over daden van liefde en dienstbaarheid. Uit deze lijn van trouw en toewijding kwamen de dominees voort die nu in ruste zijn. Hun handen hebben gezegend, gedoopt, gehuwd, getroost. Hun voeten hebben wegen gebaand door modder, regen en zon. Hun harten hebben gebeden voor zielen in nood. Eer aan wie eer toekomt Op Domri Dey 2025 werd het Woord verkondigd door ds. Donagy Pierau, die met kracht en tederheid herinnerde aan de roeping die blijft, ook na de pensioenleeftijd. De Heer herroept Zijn roeping niet. Wie eenmaal geroepen is, blijft een licht in de wereld, ook al is het vuur rustiger, het brandt niet minder waarachtig. De praeses, ds. Runaldo Gallant, sprak namens het Provinciaal Bestuur woorden van dank en erkenning. Hij prees de levenslange inzet van de voorgangers, hun trouw aan de kerk, hun opofferingsgezindheid, hun stille kracht. En zuster Petra Pinas, die met zachte maar standvastige hand de organisatie had gedragen, zag toe hoe haar zorg en toewijding vruchten droegen in de glimlach van de aanwezige dominees. Een zegenrijk erfgoed De bijeenkomst was meer dan een ceremonie, het was een getuigenis. Een getuigenis dat geloof niet met pensioen gaat. Dat wie het Woord heeft gedragen, ook in de vooravond van het leven nog vrucht draagt. De gepensioneerde dominees van de EBGS blijven pijlers van geloof, herinnering en inspiratie. Zij zijn de levende brug tussen het zendingsverleden en de toekomst van een Surinaamse kerk die haar wortels kent. Hun leven spreekt: Van dienstbaarheid zonder eerzucht, van gemeenschap zonder grenzen, van liefde die niet telt, maar geeft. Vergeet-mij-niet In de Vergeetmijnietstraat klonk het gezang van dank. “God is getrouw, Zijn plannen falen niet.” Een dag die herinnerde dat het zaad dat eens werd gezaaid, nog altijd groeit. Aan allen die het Woord hebben verkondigd, die hebben getroost, gediend, geleerd en geleid, zij mogen nu rusten, maar hun werk leeft voort in harten en gemeenten. Domri Dey 2025 schreef opnieuw een bladzijde in de geschiedenis van de Broedergemeente: één van dankbaarheid, eerbied en liefde. https://youtu.be/EYm7LqDaomc

Mariaprocessie Parochie Paramaribo-Noord Heilige Driekoningen • Sint-Jozef • Sint-AugustinuskerkVrijdag 24 oktober 2025 Een lofzang aan de Moeder van Jezus Christus Langs de wegen van Paramaribo-Noord trok een stoet van licht,met bloemen, gebeden en zang in het gezicht.Jong en oud, hand in hand, vol geloof en vroomheid,droegen hun liefde, hun hoop en hun tijd. O Moeder Maria, gezegend ben Jij,gids van de zwakken, troost van de blij.Uw mantel van vrede bedekt Republiek Suriname,Uw glimlach geneest met moederhand. Driekoningen knielen, Sint-Jozef buigt mee,Augustinus prevelt zacht: “Ave, Ave.”Uw kinderen trekken, vol vuur in hun hart,door straten, bewogen van start. Uw naam weerklinkt,de hemel lijkt even stil te staan.Paramaribo zingt, de lucht ruikt naar bloemen,de engelen waken door U uitverkoren. O moeder van Jezus, bron van genade,leid ons door vreugde, door storm en schade.Wij dragen U hoog in geloof en in eer,Maria, gij zijt onze trooster terneer. Zegen ons volk, ons huis en ons leven,dat wij in liefde Uw voorbeeld najagen.Wees onze ster, ons hart en ons licht,Maria, Moeder  tot in eeuwigheid zicht.Met liefde en geloof, door het volk van Suriname De Mariaprocessie: tocht van geloof, hoop en liefde Op vrijdag 24 oktober trok de Parochie Paramaribo-Noord, bestaande uit de Heilige Driekoningen, Sint-Jozef en Sint-Augustinuskerk in een gezegende stoet door de straten van het noorden van Paramaribo. Jong en oud liepen samen, biddend en zingend, met Maria voorop. De Mariaprocessie is een eeuwenoude traditie, een tocht waarin gelovigen Maria eren als moeder, voorspreekster en trooster. Zij wordt ervaren als een moeder die meeloopt in het dagelijks leven, in vreugde en verdriet. In haar zien wij de tedere nabijheid van God zelf. In Suriname draagt deze processie een bijzondere betekenis. Zij weerspiegelt de schoonheid van eenheid in verscheidenheid. Creolen, Javanen, Hindoestanen, Chinezen en Inheemsen lopen samen, verbonden in geloof. Zo wordt de Mariaprocessie een levend symbool van saamhorigheid, vrede en vertrouwen. Dit jaar, terwijl ons land toeleeft naar vijftig jaar Srefidensi, plaatsen wij deze tocht in het licht van de Republiek Suriname. Wij bidden niet alleen voor onze gezinnen, maar voor het hele land — om vrede, wijsheid en voorspoed. De Mariaprocessie blijft een herinnering dat geloof niet opgesloten is in kerkmuren, maar leeft op straat, in de gemeenschap, in de harten van mensen. Maria, Moeder van Jezus, wijst ons steeds opnieuw de weg van liefde, hoop en geloof, de weg naar vrede op aarde. https://youtu.be/wO8q1_gWXbA

Openingsvergadering Werkjaar 2025-2026 Parochie Paramaribo-Noord Zondag 19 oktober 2025 – De opening van het nieuwe werkjaar van de Rooms-Katholieke Parochie Paramaribo-Noord vond plaats op het complex van de Heilige Driekoningenkerk aan de Verlengde Mahonylaan, gelegen tussen de Prins Hendrikstraat en de Costerstraat.De bijeenkomst kende een dynamisch en inspirerend verloop.Naast de Heilige Driekoningenkerk maken ook de Sint-Jozefkerk en de Sint-Augustinuskerk deel uit van de parochie. Parochieraad De vergadering van de Parochieraad werd geleid door de voorzitter, pastoor Urbain Ngoy wa Dyanda, een geestelijke afkomstig uit Congo.In zijn openingswoord herinnerde hij de aanwezigen eraan dat de parochianen de eigenaren van de parochie zijn en dat de kerk niet enkel een gebouw is, maar een levendige en zorgzame gemeenschap die geloof, educatie en sociale betrokkenheid met elkaar verbindt. Onderlinge verbondenheid  De sfeer tijdens de bijeenkomst was warm, opbouwend en vol onderlinge verbondenheid.De parochie kijkt met vertrouwen uit naar een vruchtbaar werkjaar waarin geloof, dienstbaarheid en gemeenschap centraal staan.De geloofsgemeenschap benadrukt dat het verkondigen van het geloof niet alleen bidden of zieltjes winnen is, maar ook betekent: verantwoordelijkheid nemen, samenwerken en offers brengen voor de gemeenschap.Geloofsverkondiging vraagt niet enkel om gebed of evangelisatie, maar ook om goede organisatie, discipline en loyaliteit. Werkplan  Voor het werkjaar 2025–2026 heeft de parochie zich ten doel gesteld om: het spirituele leven te verdiepen; de kennis van de Bijbel te vergroten; en drie-daagse retraites te organiseren onder het thema:“Van Huisbezoek naar Kerkbank – Een Reis in Geloof.” Projecten en activiteiten  In het jaarplan zijn verschillende initiatieven opgenomen, waaronder: Maria-processie – coördinatie: Kurt Ramdin; Zonpaneelproject van de Driekoningenkerk – coördinatie: Joyce Olmtak; Overzicht sacramenten en overledenen – samenstelling: Erwin Dikoen; Kwartaalbijeenkomsten van groepsleiders – leiding: Pater Urbain Ngoy wa Dyanda. Vermeldenswaard is dat de Heilige Driekoningenkerk in maart 2026 haar 60-jarig bestaan zal vieren.De voorbereidingen voor dit jubileum zijn reeds in volle gang en beloven een bijzonder feestelijk gebeuren te worden.De coördinatie van het jubileumproject is toevertrouwd aan Astrid Bottse. Werkgroepen Parochie Noord bestaat uit verschillende werkgroepen en commissies tw:• Bouwcommissie• Financieel-Economische Raad (FER)• Financiële commissie• Technische Ploeg• Kindernevendienst Werkgroep• Werkgroep Volwassenen Catechese• Werkgroep Kindercatechese• Vormsel Plus Groep)• Kinderclub• Salvator Volwassenkoor• Salvator Jeugd/Tienerkoor• Koor en cantor• Koster• Welzijnsgroep • Zieken & Bejaardenzorg • Versiergroep• Uitvaartgroep• Werkgroep Communie-uitreikers• Werkgroep Cantors• Lectoren Groep• Misdienaars• Voorbidders• Organisten/Muzikanten• Studiefonds Noord• Feest en fundraising• Schoonmaak commissie• Verantwoordelijke van de Sacristie https://youtu.be/DKBtJtebiEs

De palmbomen van Batavia Langs de rivier staan rijen handendie niet meer wuiven maar waken:palmen, geplant als stille kruisenvoor wie hier heengingen zonder een grafsteen,zonder een naam in hout gegrift,maar niet zonder waardigheid. Batavia, bedevaart en balsemplaats,waar lijden aan land kwam en bleef.Hier leerde men dat afstand niets geneest,dat nabijheid ademt als brood. Een priester boog zich laag en bleef:Petrus Norbertus Donders, Redemptorist,vriend van de laatste plaats.Hij waste, verbond, bad,bracht troost voor de ziel en ruimte voor de mens.Hij stierf in 1887; in 1982 werd hij zalig verklaard.Zijn weg naar heiligverklaring gaat voort,een spoor van barmhartigheid dat niet opdroogt. Waarom zoveel palmen?Omdat men vaak geen kruis kon maken:lichamen verminkt, handen die niet meer grepen,levens lang apart gezet.Dus plantte men palmbomen, voor ieder eenwortel in aarde, kruinen naar God,zodat het afscheid groen kon blijven. En wie de wonden zag, leerde ook hun taal:zenuwen die zwegen, zodat pijn niet waarschuwde;huid die uitdroogde en scheurde als dorre grond;voetzolen met diepe zweren,knokkels die rauw werden door werk en wrijving;bot dat zich terugtrok in stilte,rode knobbels die opkwamen met koorts,niet enkel littekens, maar verhalenvan arbeid, schaamte en volharding. Het palmenritueel reikte verder dan Batavia;ook elders waar melaatsen woondengroeiden lichtgroene gebarenals een zacht, voortdurend gebed. En nog altijd fluisteren de bladeren:kies nabijheid boven oordeel,recht boven gemak,dienstbaarheid boven naam.Wie onder deze bomen stilstaat, hoort het:barmhartigheid is geen verleden tijd.Ze groeit, zoals palmen groeien,traag, trouw, en hemelwaarts. Henk Doelwijt https://youtu.be/iE6O8_DNvLo

Interkerkelijke onafhankelijkheidsgedachten: klaar voor de volgende 50 jaar Op 25 november 2025 is Suriname 50 jaar onafhankelijk. Dat is feest. Maar het is ook een moment om stil te staan. Wat hebben we geleerd? Wat willen we beter doen? Hoe helpen we elkaar echt vooruit? Het Netwerk Christen Professionals en Stichting Pro-humaniteit starten daarom Interkerkelijke Onafhankelijkheidsgedachten: korte video’s met een duidelijke boodschap. We roepen op tot dienstbaarheid, eerlijkheid, rechtvaardigheid en geloof dat je ziet in daden. Waarom doen we dit? Omdat Srefidensi meer is dan vlag en feest. Onafhankelijkheid betekent ook verantwoordelijkheid. Op school, op het werk, in de politiek, in de kerk en thuis. We willen jongeren en professionals laten zien: geloof en beroep horen bij elkaar. Werk netjes. Kom op tijd. Hou je aan je woord. Help wie zwak staat. Zo bouwen we aan vertrouwen. Wat brengen deze gedachten? Eenvoudige woorden. Korte zinnen. Voor iedereen verstaanbaar. We herinneren elkaar aan waarden die we delen: integriteit, respect, zorg voor de gemeenschap. Zo maken we onze morele en geestelijke ruggengraat sterker. Want een land groeit niet alleen met geld, maar vooral met karakter. Wat zeggen we tegen elkaar? Aan politici: wees eerlijk, handhaaf dezelfde regels voor iedereen. Aan kerken: vorm goed gedrag, elke dag opnieuw. Aan “de man van de straat”: zeg wat je doet en doe wat je zegt. Aan de diaspora: deel kennis en help ons beter te organiseren. Aan onszelf: maak af wat je begint. Vandaag nog. Hoe kun je meedoen? Kijk en deel de video’s. Gebruik ze in klas, kerk, buurt of team. Praat erover: Wat kunnen wij deze week beter doen? Kleine stappen tellen. Elke dag weer. “Vijftig jaar Srefidensi. Laten we de volgende vijftig bouwen met geloof, integriteit en een rechte rug.” Als we dit samen doen, wordt “het moet beter” snel: “kijk, het gáát beter.” Vind de reeks hier: Facebook Pro-humaniteit – YouTube